قلمدون [16]
مفهوم‌ها [71]
مفهوم‌ها 2 [25]
ما و آمريکا [36]
مانيفست ايرانی وبلاگ [49]
نقد و نظر [70]
همسايگان [13]
هويت ايرانی [35]
هویت ما ایرانی ها [23]
و مثلا شرح حال [42]
کلمات [25]
کارگاه نشانه شناسی [22]
گنجی و کلمات [14]
پرونده تئو ون گوک [7]
پرونده رياکاری، هرزنويسی و وبلاگ [10]
آنها که می‌شناسم [50]
آسيای ميانه [18]
انتخابات 84 [24]
انتخابات 88 [40]
ايران [81]
ايرانشناخت [19]
اجتماعيات [63]
اروپا [39]
از خامه‌ ديگران [39]
بوطيقا [16]
تک‌گويی [13]
تاریخ فردا [8]
جن نامه يا سيبستون [2]
جنبش 22 خرداد [47]
دين [40]
دین جمهوری و دین استبداد [27]
داستان زمانه [17]
روشنفکران [35]
رسانه [57]
زبان [26]
سفر نوشته [42]
سنت و مدرنيسم [23]
سينما [18]
سياست [61]
سيبستانه [2]
سیاست 2 [22]
شهرانديشی [11]
شعرها [26]
عکس [46]
 
 
April 2016 | February 2016 | November 2015 | October 2015 | September 2015 | June 2015 | May 2015 | April 2015 | March 2015 | February 2015 | October 2014 | June 2014 | May 2014 | April 2014 | February 2014 | December 2013 | November 2013 | October 2013 | August 2013 | July 2013 | June 2013 | April 2013 | March 2013 | February 2013 | January 2013 | December 2012 | November 2012 | October 2012 | September 2012 | August 2012 | July 2012 | June 2012 | May 2012 | April 2012 | March 2012 | February 2012 | January 2012 | December 2011 | November 2011 | October 2011 | September 2011 | August 2011 | July 2011 | June 2011 | May 2011 | March 2011 | February 2011 | January 2011 | December 2010 | November 2010 | October 2010 | September 2010 | August 2010 | July 2010 | June 2010 | May 2010 | April 2010 | March 2010 | February 2010 | January 2010 | December 2009 | November 2009 | October 2009 | September 2009 | August 2009 | July 2009 | June 2009 | May 2009 | April 2009 | March 2009 | February 2009 | January 2009 | December 2008 | November 2008 | October 2008 | September 2008 | August 2008 | July 2008 | June 2008 | April 2008 | March 2008 | February 2008 | January 2008 | December 2007 | November 2007 | October 2007 | September 2007 | August 2007 | July 2007 | June 2007 | May 2007 | April 2007 | March 2007 | February 2007 | January 2007 | December 2006 | November 2006 | October 2006 | September 2006 | August 2006 | July 2006 | June 2006 | May 2006 | April 2006 | March 2006 | February 2006 | January 2006 | December 2005 | November 2005 | October 2005 | September 2005 | August 2005 | July 2005 | June 2005 | May 2005 | April 2005 | March 2005 | February 2005 | January 2005 | December 2004 | November 2004 | October 2004 | September 2004 | August 2004 | July 2004 | June 2004 | May 2004 | April 2004 | March 2004 | February 2004 | January 2004 | December 2003 | November 2003 | October 2003 | September 2003 | August 2003 | July 2003 | June 2003 | May 2003 | |مطالبِ پيشين - بايگانی ماهانه
مطالبِ پيشين - بايگانی روزانه
بايگانیِ عناوين پيشين
 
 




April 11, 2016  
فهرستی ناتمام از کتابهای تاثیرگذار نسل ما  
 

فهرستهای محبوب کتاب (یا کتابهای دوست داشته؛ مثل این یکی) که گهگاه منتشر می شوند هر کدام از زاویه ای به بازار کتاب برش می زنند و آثار معینی را برجسته می یابند. نه مفید است که همه کتابهای مفید را ذکر کنیم و نه ضروری. در هر کار و در هر فهرستی ناچار باید بهگزین کرد و نامزدهای والا را معرفی کرد. و گرنه فهرست شبیه به کتابشناسی می شود و نه فهرست گزیده. مساله اصلی این است که مساله ما در بهگزین کردن چه بوده و چه سوالی داشته ایم. و طبعا هیچ فهرستی جامع جوابهای همه سوالات ما نیست. پس هر فهرستی گزیده است و نمی تواند غیر از این باشد.

در تهیه فهرستی از کتابهای تاثیرگذار نسل ما (مایی که انقلاب را تجربه کرده ایم) هدف پاسخ به دوست عزیزی بود که قصد داشت برنامه ای برای کتاب راه بیندازد و مثل چندین طرح مشابه در رسانه های فارسی خارج از ایران ناکام ماند! چرا؟ بماند که موضوع بحث من در این یادداشت نیست. از من و چندین نفر دیگر خواسته بود فهرست بدهند از کتابهایی که تاثیرگذار می دانند. و من سعی کردم فهرست ام -کوتاه و گویا و گزیده- کتابهای موثر بر بسیاری از افراد نسل خودم را معرفی کند. البته قصد ارائه لیستی از "همه" آنها را نداشته ام ولی خواسته ام تصویری عمومی از مهمات دوره به دست دهم. وانگهی همه "کتابهای مهم" یا همان مهمات هم در این فهرست نیست چون بسیارند کتابهای مهم که با "اقبال عمومی" روبرو نشده اند و در حوزه خاص و محدود خود موثر بوده اند (و این هم ارزیدنی است که فهرستی از کتابهای مهم به دست دهیم که کمتر در میان مخاطب عمومی شناخته شدند). پس این لیست گزیده ی ناتمامی از کتابهای بحث برانگیز و الهام بخش را در بر می گیرد؛ یعنی کتابهایی که از بخت بلند پرمخاطب بودن برخوردار بوده اند (که لزوما به معنای پرخواننده بودن هم نیست!). نهایت اینکه خود را محدود کرده ام عمدتا به انتخاب آثاری که نویسندگان شان زنده اند یا در سالهای بعد از انقلاب درگذشته اند. به عبارت دیگر، نویسندگانی که در دوره جوانی و میانسالی نسل من زنده بوده اند و کسانی از آنها زنده اند و عمرشان دراز باد.

در این لیست نزدیک به 70 کتاب یاد شده و نام برخی نویسندگان در آن بیش از یک بار آمده است. اما چهره های اصلی در سه چهار دهه اخیر به نظرم اینها بوده اند و بیشتر آنها هم زنده اند: آدمیت / آشوری / بابک احمدی / ادیب سلطانی / باطنی / حکیمی / سیمین دانشور / دولت آبادی / سروش / شایگان / شریعتی / شفیعی کدکنی / جواد طباطبایی / فردید / کاتوزیان / مجتهد شبستری / ملکیان / میلانی / نصر (از نصر و ملکیان من کتابی نیاورده ام فردید هم که ندارد.)

من برخی کتابهایی را که ترجمه بوده اما پرمخاطب شده اند هم آورده ام. ولی فهرست "ترجمه های موثر و پرمخاطب" البته درازتر است و من صرفا نمونه وار اشاره کرده ام. می شود یکبار این لیست را فقط بر اساس ترجمه ها ترتیب داد.

کتابها را موضوعی تقسیم کرده ام که معلوم می کند در هر حوزه چه آثار تاثیرگذاری منتشر شده. و نقد لیست مرا هم آسانتر می کند! اما ترتیب تاریخی در آنها رعایت نشده است. اگر کتاب مهمی از قلم افتاده باشد در هر موضوعی خوشحال می شوم یادآوری کنید. این فهرست نهایی نیست. خودم همین امشب تازه چند کتاب دیگر به آن افزوده ام. ولی می تواند دوستان اهل کتاب را برانگیزد که به این نوع کتابها فکر کنند. اینها آینه های هویت ما هستند:

تاریخ و نظریه تجدد / ایران و غرب
امیرکبیر و ایران آدمیت
معمای هویدا - میلانی
برآمدن رضاشاه و نقش انگلیسها سیروس غنی – ترجمه حسن کامشاد
مشروطه ایرانی آجودانی
ما چگونه ما شدیم زیباکلام
زوال اندیشه سیاسی جواد طباطبایی
غربت غرب - نراقی
آسیا در برابر غرب - شایگان

غربزدگی- آل احمد
جامعه کوتاه مدت - کاتوزیان
قبله عالم عباس امانت
جامعه شناسی نخبه کشی علی رضا قلی

اندیشه گران دینی
تشیع علوی، تشیع صفوی شریعتی
قبض و بسط تئوریک شریعت - سروش
مکتب تفکیک محمدرضا حکیمی
الحیاه حکیمی
اصول فلسفه و روش رئالیسم - طباطبایی و مطهری
مکتب در فرایند تکامل مدرسی طباطبایی
هرمنوتیک، کتاب و سنت مجتهد شبستری
تعمیم امامت - بنی صدر

فلسفه اروپایی
سنجش خرد ناب کانت – ترجمه ادیب سلطانی
فراسوی نیک و بد نیچه – آشوری
چنین گفت زرتشت - نیچه- آشوری
جامعه باز و دشمنانش - پوپر- فولادوند
لویاتان - هابز - بشیریه

نظریه ادبی
ساختار و تاویل متن بابک احمدی
منطق گفتگویی (باختین) تزوتان تودورف – داریوش کریمی
صورخیال در شعر فارسی شفیعی کدکنی
متفکران روس برلین – ترجمه نجف دریابندری
پیشدرآمدی بر نظریه ادبی تری ایگلتون – ترجمه عباس مخبر
سیر غزل در شعر فارسی - شمیسا

ایرانشناسی
دو قرن سکوت زرین کوب
بندهش مهرداد بهار
شاهنامه خالقی مطلق

داستان
کلیدر دولت آبادی
سمفونی مردگان معروفی
طوبا ومعنای شب پارسی پور
سووشون دانشور
ثریا در اغما فصیح
چراغها را من خاموش می کنم - پیرزاد
صد سال تنهایی - مارکز - بهمن فرزانه

شعر
هشت کتاب - سپهری
ترانه های کوچک غربت - شاملو
بیدل شاعر آینه ها - شفیعی کدکنی

شرح و تفسیر ادبی
حافظ نامه - خرمشاهی
افسون شهرزاد - ستاری
رمز و داستانهای رمزی پورنامداریان
سر نی زرین کوب

متون و زبان
حافظ به تصحیح ناتل خانلری
حافظ به سعی سایه
قرآن قدس به کوشش علی رواقی
غلط ننویسیم نجفی
فرهنگ علوم انسانی آشوری
نقد و تصحیح متون نجیب مایل هروی
تاریخ زبان فارسی خانلری
آیین نگارش - احمد سمیعی
نگاهی تازه به دستور زبان - باطنی

سیاست
خاطرات آیت الله منتظری
اسناد سفارت آمریکا
عالیجناب سرخپوش اکبر گنجی
شوکران اصلاح دفاعیات عبدالله نوری
خاطرات و تالمات - محمد مصدق
اقتصاد سیاسی مناقشه اتمی ایران محسن رنانی
میراث خوار استعمار - مهدی بهار
چه باید کرد؟ - لنین

دایره المعارف
دایره المعارف بزرگ اسلامی - به ویراستاری بجنوردی

صنعت نشر
راهنمای آماده ساختن کتاب ادیب سلطانی

فرهنگ واژگان
فرهنگ کوچه - شاملو
فرهنگ سخن انوری
فرهنگ هزاره حق شناس

هنر
چهره ها مریم زندی
ایران نصرالله کسرائیان
هنر در گذر زمان - هلن گاردنر- محمدتقی فرامرزی

آشپزی
کتاب مستطاب آشپزی - دریابندری

 

 
پيوند  
دنبالک 0
نقد و نظر 0
چاپ کن
بفرست