:: ملت ما "ملت باهوش"ی است؛ مشکل گزاره های "یک"سان ساز
:: در باره برهنگی گلشیفته
:: بیرون جهیدن از چنبره هر اخلاق ایده آلی و انقلابی
:: شکافهای فکری و ابهامات گفتمانی در بیان رفیق ملکوتی
:: ما اپوزیسیون عربستان نیستیم
:: فعالیتی مدنی برای همگان وجود ندارد
:: ضعف حافظه ما ایرانیان تاریخمند
:: تغییر پایه ای را فراموش کنید
:: مهرت از دل کی برون کنم
:: تابوهای سه گانه ایرانی
:: وطن نام تک تک فرزندانش را می داند
:: چرا مردم آنطور که ما فکر می کنیم رفتار نمی کنند
:: در دایره مغول نایستاده باشیم
:: خرمشهر آزاد شد اما آباد نشد
:: وبلاگی برای روايت ما از غرب
:: مرا آنگونه که هستم بپذير
:: ما دختران مان را دفن می کنيم
:: فاصله ما از غرب به نمونه ژازه طباطبايی
:: غرب لذت
:: تاريخ تحول شخصی ما در نگاه به غرب
:: به دوستان و خوانندگان ام در وبلاگستان فارسی
:: انقلاب بوسه و گل
 
 
گفتگویی ویدئویی با آموزشکده توانا در باره زندگی و کنشگری  |:|   شهرآشوبی رسانه ای راه مبارزه با جمهوری اسلامی نیست  |:|   بخارا؛ رسانه نجبای ایرانی  |:|   توئیت هایی که می تواند شما را از کار بیندازد  |:|   واژه نامه کوچک مهاجرت، تبعید و آوارگی  |:|   فروغ در بریندیزی؛ برای ساخت فیلم کوتاه  |:|   قفل ارسطو، کلید حافظ، و ایمان آشوری  |:|   جامعه کلنگی یا ضعف تئوری تاریخی؟  |:|   رسانه، مرکز و پیرامون، وحدت و کثرت  |:|   تاریخ شفاهی رسانه: گفتگو با مهدی جامی  |:|   [بايگانیِ لينکدونی]
 
 
 
 

حلقه ملکوت
دفتر زمانه
سايت فيلم چرخ و فلک
خدا و انسان در گودر، لندن: اچ اند اس مدیا، 2011
ادب پهلوانی، تاریخ ادب دیرینه ایرانی از زرتشت تا اشکانیان، تهران: ققنوس، 1388
منطق الطیر رسانه های خرد
انشاالله طبقه متوسط را به خاک خواهیم سپرد
چرا استیو جابز ایرانی نبود؟
به سوی ضد-انقلاب آینده
در باره شریعت و عقلانیت
وبلاگ ایرانی: 60 هزار سردبیر
هند در هویت ایرانی
شبهای موسیقی در ریگستان سمرقند - ویدئو و عکس
از شهر خدا تا شهر دنیا
شراب نیشابور
سکس، جنسیت و عشق در ایران
زندگی خصوصی و عرصه عمومی، سوی ناگفته زندگی ایرانی
ورقی چند از تاریخ گل و گلفروشی در ایران
سیمین و شعر طلایی اش
کارت پستالهایی از تاجیکستان
سمرقند
فرهنگ تاجيک
چهره های فرهنگ تاجيک
تاجيکان از چشم دوربين
بهشت تقسيم شده
مثل نان سمرقندی
از سمرقند تا دوشنبه
هويت تاجيکی
لينکستان تاريخ ايران
Wong Kar Wai
HAWCA
Alan Sokal
Davlatmand and Whirling Tajik Dancers
The Prokudin-Gorskii Photographic Records
آرزو بر باد - پی‌دی‌اف
 




 
April 5, 2012  
چرا رفتم و چرا مانده ام؟  
 
در حلقه وبلاگی گفتگو بحث از این شد که در باره نامه تقی رحمانی و پرسش ژیلا بنی یعقوب (در فیسبوک) از او بنویسیم که چرا رفتی؟ و اگر تو هم و آدمهایی مثل تو هم بروند چه کسی بماند؟ و اصلا اینکه تا کجا می توان مقاومت کرد و ماند؟

اینها پرسش های ظاهرا ساده ای است اما دنیایی مساله را با خود همراه می آورد. همه بحث هایی که می توان در باره امروز و دیروز جامعه ایرانی کرد. همه آنچه به هویت ایرانی مربوط می شود. همه بحث های تجدد و پیشرفت و نوخواهی و تحول طلبی. همه همین جا در همین پرسش به هم گره می خورد.

این روزها به دو سه مناسبت از جمله همین نامه تقی رحمانی سخت مشغول فکر و کار و مطالعه و یادداشت برداری بوده ام که دریابم بر ما چه می گذرد که گویا به جایی که می خواهیم نمی رسیم و ترک وطن می کنیم. و اگر در وطن هم می مانیم میل آوارگی داریم و کوه و بیابان مان آرزو ست.

مصاحبه مفصل مهرنامه با دکتر سریع القلم را که دیدم یکجا خواندم و به نظرم رسید دایره المعارفی از ایرادهای جامعه ما ست! یعنی هر چه فکر کنید در یک مصاحبه جمع کرده است. انگار داشتم خلقیات ایرانیان جمال زاده را می خواندم. در نگاه اول حرفها به نظر درست می رسد. تاکیدی که بر رسانه و اهمیت آن هم در شرایط جامعه ما کرده هم به دلم نشست طبعا. چون خود نیز بر این باورم که رسانه نقشی مهم دارد و این مهم یعنی محوری است. یعنی به قول عباس عبدی جانشین ناپذیر است و خود جانشین بسیاری پل های خراب شده و نهادهای از کار افتاده است. 

اما چیزی در حرفهای سریع القلم هست که دوست ندارم. نقد خوب است اما اغراق بد است. از آن بدتر این است که درزبان و بیان ظاهرا علمی حرفهایی بزنیم که انگار جز بدبختی نمی بیند بدبختی ما را هم ابدی می بیند. من اصلا سر از حرفهایی از این جنس در نمی آورم:

«چه در دوره مشروطه و چه پس از مشروطه، ريشه مشكل در فكر ماست. سطح شناخت در حدي نبوده كه ما را همسطح كره و ژاپن قرار دهد. فكر نخبگان يك كشور است كه مي‌‌تواند جايگاه يك كشور را در سطح جهان مشخص كند. اگر از من بپرسيد كه مشكل توسعه‌‌نيافتگي ما در كجاست؟ خواهم گفت كه سطح فكر ما همين است كه مي‌بينيد. خلقيات ما اجازه نمي‌‌دهد كه سطح فكر ما رشد كند. در بين هنرمندان، كارگردان‌ها، سياستمداران، نويسندگان، كارمندان، سياستگذاران، اطبا، مهندسان و... در داخل و خارج كشور مشاهده مي‌كنيد كه درجه ستيز و ناسازگاري تا چه حد بالاست. ما ايراني‌‌ها از ستيز با يكديگر لذت مي‌بريم. برتري‌طلبي و رياست‌طلبي ما در ستيز با ديگران است. اين موضوع را با چيني‌ها، كره‌اي‌ها، آلماني‌ها و ژاپني‌‌ها مقايسه كنيد. هارموني اجتماعي مبناي تعامل اجتماعي است. از اين تعامل صنعت و حزب به وجود مي‌‌آيد. تاريخ تحزب در ايران تاريخ انشعاب است. چون ما در تعامل با يكديگر مشكل داريم. كينه، حسد، بي‌انصافي، تخريب، تضعيف، تعصب و خودبزرگ‌‌بيني از جمله بيماري‌هايي است كه در حوزه فرهنگي است و به ما اجازه نمي‌دهد كه از نظر فكري رشد پيدا كنيم.»

به نظر من کسی که تحصیلات عالی دانشگاهی دارد و استاد و مولف کتابهای خوبی است و تاریخ نزدیک ایران را خوب خوانده و می شناسد باید نحوه نگاه اش به جهان پیرامون و مصائب وطن اش بهتر و دقیق تر و سازمان یافته تر از اینها باشد که همان حرفهای جمالزاده را تکرار کند. این نحوه نگاه که مشکل در فکر است و خلقیات است نه پایه علمی دارد و نه راه حلی در خود نشان می دهد. بله می توان صدها شاهد در تایید این حرفها آورد ولی این چیزها مختص ایرانیان نیست. و اصلا بحث اخلاق چه فردی و چه اجتماعی جدا از ساختارهای اجتماعی و گفتمان های حاکم بر اذهان نیست. و بعد راه حل کدام است؟ چطور می توان از چنبره این خلقیات نجات یافت؟ راه حلی ظاهرا وجود ندارد. چون استاد دانشور ما معتقد است که از مشروطه تا امروز وضع همین بوده و خب اگر صد سال است وضع همین است چرا صد سال دیگر هم همینطور ادامه نیابد؟

به نظرم همین نشان می دهد که مساله شناسی ایشان خطا ست. زیرا وضع ایران در صد سال گذشته بسیار تغییر کرده است و دوره های درخشان وکارهای کارستان در آن کشور باستانی انجام شده است و اصلا اینطور نبوده که همه چیز قربانی حسد و تخریب و تعصب شده باشد. این نحوه تعمیم دادن نافی شواهد عینی در تاریخ معاصر است. نوعی وحدت مصنوعی بخشیدن به مفاهیم متعدد تاریخ ما ست تا حرف خود را مستند کنیم. مثل نگاه حزب مارکسیست لنینیست می ماند که اصرار دارد تاریخ را آسفالت کند و یک معنا و یک جهت از آن درآورد. نوعی ساده سازی خطرناک است.

در ایران مردان و زنان بزرگ ظهور کرده اند و آثار و برنامه های موفق ساخته و پرداخته و رفته اند و بسیاری هم هنوز هستند و دست در کار کارهای کارستان اند. موسسان دانشگاه تهران که بوده اند؟ نهادهای مدنی ایران را چه کسانی تاسیس کرده اند؟ صنایع بزرگ و کارخانه های موفق را چه کسی بنا نهادند؟ طرحهای بزرگ و ملی از آبرسانی و لوله کشی تا متروی تهران را چه کسانی طرح ریختند و اجرا کردند؟ سینمای ایران را چه کسانی آباد و خوشنام و جهانی کردند؟ کتابهای بزرگ و دوران ساز صدساله اخیر را چه کسانی نوشتند؟ معماری مدرن ایران را چه کسانی پی ریختند؟ راههای خاکی ایران چگونه به شاهراه ها و بزرگراهها تبدیل شد؟ بهداشت چگونه همگانی شد؟ زنان ایران گامهای بزرگ برداشته اند و نقش پیشگام یافته اند و همانجا نیستند که در مشروطه بودند و سطح سواد عمومی ملت هم اصلا قابل مقایسه با آن دو درصدی که سریع القلم از دوره مشروطه یاد می کند نیست. و از این دست بسیار. ایراد هم کم نیست اما مانع دیدار راههای طی شده و بناهای پی ریخته نباید باشد. 

سوال اصلی این نیست که مشکلات جامعه ما چیست بلکه سوال اصلی این است که کدام مشکلات مردم دلبسته به وطن را می رماند. اگر بخل و حسد مانع رشد تاریخی بود که بشر از هابیل و قابیل اینسوتر نباید می آمد! اخلاق رشد و توسعه اخلاق فضایل اتوپیایی نیست. وانگهی در کشوری که مردان و زنان بزرگی فقط در همین چندساله از دست داده که عاشق وطن بوده اند و کارهای بزرگ کرده اند جفا و خطا ست که بگوییم کسی به فکر ایران نبوده است. از ایرج افشار تا سیمین دانشور. و البته صدها تن دیگر هستند که به ایران عشق می ورزند و کارهای بزرگ می کنند. از موسوی تا فرهادی.

وانگهی بر استادان کارشناس فرض است که عیب را که می شناسند راه چاره هم ارائه کنند. ولی طبیعی است که اگر عیب را در خلقیات جستجو کردیم راه چاره ای که می دهیم نیز درس اخلاق است. درس اخلاق نجات بخش نیست. 

من فکر می کنم مشکلات یک جامعه کاملا از ساختارهای آن بر می آید. بخشی از این نوع نگاه را دکتر همایون کاتوزیان به کار زده و تحلیل های ساختاری عالی داده است. گرچه من با او همداستان نیستم که همه نتایجی که می گیرد صواب است. اما روش کار او را استوار می بینم. اگر در سطح اخلاقی و فکری هم موضوع را بنگریم باز مسائل کلان ما چیزی غیر از بخل و حسد و خودبزرگ بینی است. 

دیشب کتاب داریوش شایگان را در باره هویت چهل تکه ورق می زدم با این اندیشه که ببینم بین تعدد و تکثر و چهل تکه بودن هویت ایرانی و اندیشه شایگان چه رابطه هایی می توان یافت. سوال ام این بود که دریابم در اثر این اندیشمند ایرانی هویت متکثر ایرانی چگونه منعکس شده است. کتاب شایگان به من متنی برای تامل در مساله خودم می داد. او از سطوح مختلف آگاهی می نویسد و من می کوشیدم آن را بر وضع جامعه ایران تطبیق کنم. با بازگشت به مقاله مهرنامه و حرفهای سریع القلم با همان دید نکته های دیگری هم یافتم. فشرده آنها را می توان چنین فرموله کرد که ما در جامعه خود با لایه های مختلفی از اندیشه و آگاهی ارتباط داریم که در تنازع با یکدیگرند. وقتی یک یا دولایه باشد قابل مدیریت است اما وقتی به ده لایه و بیشتر می رسد طبعا نوعی سرگردانی و آشفتگی ایجاد می کند. فهرستی از تنازعات فکری ما را می توان چنین برشمارد:
  • عقل در برابر وحی
  •  همزمانی و زنده بودن تاریخ و فرهنگهای متعدد در کنار هم
  • جداسازی و دیوارکشی داخل در برابر خارج و ایرانی در برابر بیگانه
  • بیرون آمدن از تاریخ مالوف خودی و قرار گرفتن زیر سیطره تاریخ بیگانه و غربی 
  • وحدت گرایی سفت و سخت و بی انعطاف و همان مشکل «یک» درمقابل حق متمایز بودن
  • فرهنگ رسمی و دولتی که در برابر فرهنگ غیررسمی قرار می گیرد
  • اندیشه ملی در برابر اندیشه قومی
  • تبعیت طلبی و ولایت فروشی در برابر استقلال فرد و آزادی فکری
  • اجبار در برابر قدرت انتخاب 
  • روش توافق در برابر روش تحمیل

اینها بخشهای مهمی از تنازعات فکری در جامعه ما ست. اما آدم وطن خودش را برای اینکه در میان عقل و وحی نمی تواند انتخاب کند ترک نمی کند. اینکه تاریخ های متعدد و فرهنگهای نامانوس در کنار هم زنده باشند هم آدم را برای ماندن مردد نمی کند. و همینطور دیگر منازعات فکری که حتی می توان گفت طبیعی است و بخصوص در جوامعی که از سنت به سوی مدرنیته رانده می شوند خیلی طبیعی تر است. 

اما نامه تقی رحمانی را که می خوانیم می بینیم او در برابر همه این منازعات فکری سی و اند سال فکر و اندیشه به خرج داده و کوشیده راه خود را بیابد. اما کجا به بن بست رسیده است؟ این همان جایی است که مانع رشد ما ست. زیرا نیروها و سرمایه های انسانی ی ما را می راند و منزوی می کند یا آواره می سازد. 

یکبار دیگر به فهرست تنازعات فکری خود نگاه کنیم. کدامیک از آنها ما را می راند و می رماند؟ برای همه تنازعات فکری ما راه حل وجود دارد و راه های بسیاری هم رفته ایم و نکته های بسیاری هم حل شده است. اما برای یک چیز راه حل وجود ندارد: تحمیل و اجبار و حذف. این همان بن بستی است که ما را به تبعید رانده و در جهان آواره ساخته است. آنها که مانده اند راههایی برای آسان کردن کار بر خود یافته اند. اما آنها که رفته اند راهی دیگر نیافته اند. یا دیگر راهی برایشان نمانده بوده است. 

چاره در مهار تحمیل است. مهاجران و تبعیدیانی از طراز تقی رحمانی به امید همین چاره گری است که رنج تبعید را بر خود هموار می کنند. آنها که سعادت ماندن دارند و راههای مقاومت پیدا می کنند هم به نوعی دیگر در چاره گری تحمیل موثر می افتند. این تفاهم در دو سوی مرز آینده را تغییر خواهد داد. ما باید مساله تحمیل و اجبار را اوراق کنیم و از تحلیل کنیم و زیر ذره بین ببریم و تمام سویه های این اختاپوس را واشناسی کنیم و از تحمیل برگذریم. ما عقبه های زیادی پشت سر گذاشته ایم. این از همه دشوارتر و ریشه دارتر و مغاکی ژرف تر است. زبان تازه ای و دین تازه ای و روابط تازه ای نیاز داریم تعریف کنیم. همه چیز را باید از سیستم تحمیل یاب بگذرانیم و هر چه تحمیلی است دور بریزیم تا افق تازه ای که منتظر ما ست گشوده شود. ما شایستگی این را داریم. این راه صد ساله بهترین حاصل خود را در همین جا می دهد. مقصد آزادی از تحمیل است. آبادی و شادی هم در همین است. خارج یا داخل کار ما این است. گروههای پیشرو ما و رهبران آینده نگر ما از همین منظر قابل تشخیص اند. عصر خداحافظی با تحمیل و اجبار فرارسیده است. به قول رحمانی ایران آبستن دوره تازه ای است.

از دوستان دیگر:
سام الدین ضیایی: چرا می ماندم؟ که یادداشتی خواندنی است. این جمله اش که بین گوگوش و شجریان و عبدالباسط مانده بودیم خیلی گویا و بامعنا ست. منتها من با بخش آخرش موافق نیستم. کسی که می رود نباید زبان طعن و امر و نهی بر کسانی که مانده اند باز کند. چنانکه آن کس که مانده است نباید گریختگان و آوارگان را به چشم بیگانه شدگان بنگرد. راه ما از تفاهم می گذرد و درک شرایط یکدیگر در برابر زروگویان اهل تحمیل و حذف.

آرش آبادپور: از رفتن، از نرفتن؛ راست می گوید ما نرفته ایم نمی شود رفت از وطن. این مساله در ذهن و جان ما ست. در واقع ما رفتانده شده ایم! مساله این است. و این اصلا امری ذهنی نیست. کاملا جغرافیایی است.

محمد معینی: چرا باید رفت؟ چرا باید ماند؟ حق با او ست. رفتن و ماندن مهم نیست. اصل همت در «پرورش داخل» است.

آرش بهمنی: چرا نماندم؟ یادداشتی از نویسنده ای که نسل خود را نسل زندگی می داند نه مبارزه. مبارزه می کند که زندگی کند. و یا مبارزه اش زندگی است. این نکته خوبی است و نکته های کمترگفته ای از زندگی نسل جدید را بیان می کند. نسلی که محاسبات «انقلابی» را مرتب به هم می ریزد.

مسعود برجیان: چرا رفتم؟ چرا ماندم؟ مسعود به درستی اشاره می کند که مهاجرت اجباری صورتی از همان سیاست حذف است. زیرا مهاجر را نهایتا و در اغلب موارد از آگاهی روزمره از وطن محروم می کند و او را از گردونه تاثیرگذاری خارج می کند. 

آرمان امیری: رفتن یا نرفتن؟ چرا مساله این شد؟ با این نوشته آرمان کمترین توافق را دارم. به نظرم نه روایت تاریخی اش قابل قبول است و نه نتیجه گیری اش. به نظرم این یک پایه اخلاقی است که آنچه می کنیم را به صورت قاعده عام تبیین کنیم. اینکه بگوییم نباید از کار و اقدام خود مانیفست درست کنیم به نظرم خطای منطقی دارد. ضمن اینکه میزان همدلی متن با رنج تقی رحمانی حداقل است.

مریم اقدمی: از رفتن هایمان حماسه نسازیم؛ و البته از ماندن هامان هم تراژدی. برعکس اش هم ممکن است: از رفتن تراژدی نسازیم از ماندن هم حماسه. مریم بدرستی می گوید این یک روند است یک مساله است. انتخاب شخصی نیست. من فکر می کنم نه حماسه نه تراژدی مساله را حل نمی کند. باید این روند را تا آنجا که اجباری است متوقف کرد. چه ماندن اجباری چه رفتن اجباری. 

شهاب الدین شیخی: با گیوتین بریده شدن، یا همان قصه چرا نماندم؛ یادداشت شهاب خیلی شبیه یادداشت تقی رحمانی است. شرح حال احضارهای مکرر و فشار برای اینکه یا ساکت شوی یا بگذاری بروی. 

پارسا صائبی: چرا رفتم؟ چرا ماندم؟ چرا آمدم؟ پارسا می گوید می شود دو وطن داشت و هر دو را دوست داشت. در نوشته او از اجبار سیستماتیک دولتی برای گریزاندن شهروندان از کشور خبری نیست. 

محمود فرجامی: ماندن، رفتن، انزجار؛ در عوض محمود جبران کرده و اساس را گذاشته بر انزجاری که باعث مهاجرت می شود. مهاجرت از وطنی که شبیه آشغالدونی شده است! من شاید تجربه های متفاوتی دارم ولی هرگز نمی توانم وطن ام را آشغالدونی بنامم. اما حکومت را چرا. به نظرم حکومت کشور را اشغال کرده است. در واقع ایران اشغال-دونی شده است.

داریوش محمدپور: هر کجا باشد شه ما را بساط؛ مهاجرت کردن یا نکردن مهم نیست مهم این است که در وطن یا مهاجرت چه می کنیم. آیا می توانیم برای ایرانی تلاش کنیم که در آن مردمان اش امنیت داشته باشند و آرامش؟

Send to    Friend's Email:
Your Email : 
 
آدرس دنبالک اين نوشته
http://www.malakut.org/cgi-bin/mt33/donbalak.cgi/6192
نقد و نظر

mamnoon vase neveshte shoma va hamchonin moarefi aghaye "MAHMOOD SARIOLGHALAM" aali bood

Posted by: armin at April 17, 2012 11:19 AM



باسلام از نقد آگاهانه و درست شما بسیار لذت بردم خدا میداند هر بار می شنوم کسی ترک وطن میکند چقدر افسرده میشوم. مصاحبه مورد نظر شما را هم خواندم و بدجوری به هم ریختم. یک خصلتی که همیشه در جامعه ما وجود داشته خود انتقادی بوده که این البته به خودی خود بسیار خوب است. ولی اکثرا نقدها خیلی بیرحمانه تر از آنچه مستحقش هستیم چون پتک بر سرمان فرود میاید . همانطور که خودتان هم متذکر شدید چگونه میتوان تمام دستاوردهای مثبت و هزینه های پرداخت شده سالیان را نادیده گرفت و در نهایت بی انصافی بدترین صفت ها بر کلهم اجمعین یک ملت نسبت داد و نگران یاس و نا امیدی خواننده جوانی که شاید نتواند با ذهنیت نقاد سره و ناسره را تشخیص دهد - نبود ! من شخصا تا جایی که با ملیت های گوناگون سروکار داشته ام نه تنها مردم ایران را عقب افتاده تر از بقیه نمیدانم بلکه بسیار هم پیشترو تر میدانم . زنان ما با زنان منطقه که هیچ حتی با زنان کشورهای جهان اول برابری میزنند. دوستان من در شبکه الجزیره میگن : کشور شما بالاخره از طریق زنانش حتما به جایی خواهد رسید

----------------
سپاس از شما. نکته خوبی را اشاره کردید که به نظرم می ارزد یادداشت های جداگانه ای در باره آن نوشته شود. این خودانتقادی رادیکال یا ویرانگر که راه حلی هم ارائه نمی کند یا راه حلهایش عملی و انضمامی نیست موضوع مهمی است. به نظر من هیچ کسی که با دید تحقیرآمیز به جامعه ای نگاه کند یا «بدبختی» ادعایی را در آن جامعه ابدی ببیند طبعا نمی تواند راه حلی هم برای سعادت آن جامعه داشته باشد. مساله اول دید همدلانه و مهر و شفقت به ایران است و نگرش منصفانه. - م.ج

Posted by: Parirokh Hashemi at April 6, 2012 4:15 PM



مهدی جامی عزیز.
ظاهرا این بحث این روزها دارد فراگیر می‌شود. من در همین چند روزه چند جا دیدم انگار این درد دارد فراگیر می‌شود. شاید این درد زائیده و ذات چالشی طبیعی باشد که در افق تلاشهای فرهیختگی مغبون شده است.
جایی گفتی علت این غبن فرهنگی و اجتماعی در خلقیات است و بعد گفتی در ساختارها.
به نظر من تمام این علتهای دست دوم و سوم یک علت الععلل دارد؛ و من آن را در حوزه‌ی حسیات فیزیکی و تاریخ تجربی‌مان چیزی نمی‌بینم جز فقر جغرافیای طبیعی و جنس جغرافیای سوق‌الجیشی که مانع برقراری و آزمون و خطا و بلوغ طبیعی روابط اجتماعی تنگاتنگ یک هویت ملی مشترک‌المنافع به نام ایران می‌شود.
دوری آبادیها از هم. کویر و کوهستانی که بذل و بخشش طبیعت را بصورت پررنگی نابرابر بین مردم تقسیم می‌کند، و گذشته‌ی تاریخ برایمان روایت می‌کند که میان این‌همه اختلاف یک حکومت ملی باید حاکمان محلی را متحد کند.
خب در این اتحاد تحمیلی بین اقوام متنوع و دوراز هم، داشته‌های موروثی و طبیعی می‌شوند مایه‌‌های فخر و مباهاتی که باید از آنها با چنگ و دندان پاس داشت و از بخشش آن به دیگری که همجوارش نیست و با او رابطه‌ای تنگاتنگ ندارد خودداری کرد. این یعنی بخل، کینه، حسد، خودخواهی،...در این میان عامل وحدت بخشی به نام دین ابزاری است برای وحدت ملی..چه قبل از اسلام چه بعد از آن...بنابراین نتیجه‌ی ایمان اجباری و تئوریزه‌شده در وحدت ملی می‌شود ریاکاری و دروغ...
با اینهمه عصر صنعت و ارتباطات سایبری که محصول طبیعی بلوغ جوامع برخوردار از مهر و همگن بودن طبیعت است سالهاست فرارسیده است و ما خواه ناخواه به دلیل ارتباطات ناگزیر تجاری داریم درگیر ملزومات و عوارض عصر ارتباطات با دنیا می‌شویم. نتیجه‌ی این رابطه‌ی مستمر تنوع طلبی و نیازهای جدید است که وقتی در عرصه‌ی تنگ میهن کاملا برآورده نمی‌شود آنوقت باید مهاجرت کنی. چون روح این چیزها حالیش نمیشود. دیگر نان‌خشک و ماست و دوغ بهش مزه نمیدهد.
بنابراین آن خلاء تاریخی که مانع از تمرین رابطه‌ای بالغانه و دموکراتیک بین اجزاء یک ملت بود دارد با حضور پررنگ تولیدات صنعتی و ارتباطات ناگزیر متبوعه هر روز پررنگ‌تر از روز قبل می‌شود ...به نظر من این جنین در حال رشد حالا حالاها شاید تا دونسل باید رشد کند تا به دنیا بیاید.
تازه بعد از آن شاید باید صد سال بگذرد تا در هژمونی ناشی از سلطه‌ی تنگاتنگ روابط جدید، بصورت خلق و خوی نهادینه شود.
پس باید صبر کرد.
این مشکل رو نمیتوان دو روزه حل کرد و اگر کسی همچون آقای تقی رحمانی میخواهد زندگی را بر باد ندهد حتما باید مهاجرت کند. وگرنه باید بنشیند در پستوی صندوق‌خانه‌ی یکی از روستاهای کویری و هچنان از نان خشک و ماست و دوغش لذت ببرد. شاید چنین لذتی برای شاملو مقدور بود اما نمیتوان توقع داشت برای هر کسی مقدور باشد. همه در جایگاه شاملو نبودند که در تحریم حکومتی حتی پول اینترنتش را یک دوست بدهد.
و اما راه‌حل به نظر من بر دو نوع است:
1- راه‌حل غیرطبیعی ( سزارین)
2-راه‌حل طبیعی
در این باره می‌توان حرف زد و من چیزهایی به نظرم می‌رسد که شاید جایش اینجا نباشد اما ناگفته نگذارم که مسلما کاتالیزورها عوارض روبنایی دارند.
مهدی عزیز. شخصا از طرح چنین مباحث بنیادی از سوی تو عزیز، که همیشه دغدغه‌هایت برایم جالب است ممنونم.

------------------------
ماهگون عزیز، خوشحال می شوم نظرت را تفصیلی در وبلاگ ات بنویسی و به من خبر بدهی تا در ذیل همین مطلب لینک بدهم. اما من از نظر روش شناختی ضروری می بینم که وقتی مشکل را تبیین می کنیم آن را طوری تبیین نکنیم که ارائه راه حل به محال بکشد یا به زمانهایی دوری که ما دیگر نیستیم. ما چاره ای نداریم جز اینکه راه حلی پیدا کنیم که در افق دید خود ما و نسل ما ست. من یقین دارم که راه حل های مطلوبی برای همین وضع جغرافیایی و فرهنگی و قومی داریم. اگر همزمان به تقلیل آشفتگی های فکری رسیدگی کنیم سامان دادن امور مملکت حتما بهتر از این ممکن است. - م.ج

Posted by: ماهگون at April 5, 2012 8:37 PM


نظر دهيد









اطلاعات به خاطر سپرده شود؟









 
پيوند  
دنبالک 0
نقد و نظر 3
چاپ کن
بفرست